"1. ความรอบรู้ด้านการป้องกันการใช้สารเสพติดและปัญหาจิตเวชยาเสพติด (Drug Prevention Literacy) หมายถึง การดำเนินการเพื่อให้กลุ่มเป้าหมายได้รับข้อมูลและความรู้ที่จำเป็นในการป้องกันการใช้สารเสพติดและการจัดการกับปัญหาจิตเวชยาเสพติด เพื่อส่งเสริมให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายสามารถเข้าใจการ ปฏิบัติตัว ลดการตีตรา ตลอดจนมีส่วนร่วมในการป้องกันและจัดการปัญหาความรุนแรงที่เกี่ยวข้องกับการใช้สารเสพติด โดยการดำเนินงานเพื่อขับเคลื่อนความรอบรู้ด้านการป้องกันการใช้สารเสพติดและปัญหาจิตเวช ครอบคลุมกิจกรรมหลายด้าน ได้แก่
1.1 การปรับปรุง พัฒนาและเชื่อมโยงแหล่งแหล่งข้อมูล สื่อความรู้ มุ่งเน้นให้ประชาชนกลุ่มเป้าหมายเข้าถึงข้อมูลที่ถูกต้องและทันสมัย ผ่านการสร้างหรือปรับปรุงเว็บไซต์ แอปพลิเคชัน คู่มือ และสื่ออื่น ๆ ที่ออกแบบให้สอดคล้องกับพฤติกรรมการใช้งาน เช่น วิดีโอสั้น โปสเตอร์ และแผ่นพับ เพื่อเข้าถึงข้อมูลที่คนสนใจ
1.2 การพัฒนาศักยภาพ Gatekeepers และเครือข่ายนักสื่อสาร เพื่อกระจายข้อมูลความรู้ผ่านผู้ที่มีอิทธิพลหรือผู้นำชุมชน ครอบคลุมทั้งการสื่อสารแบบตัวต่อตัว การใช้สื่อสังคมออนไลน์ และการจัดกิจกรรมในชุมชน โรงเรียน มหาวิทยาลัย และสถานประกอบการ เพื่อให้ความรู้เข้าถึงประชาชนได้อย่างกว้างขวางและมีประสิทธิภาพ
1.3 การจัดกิจกรรมให้ความรู้และฝึกอบรม เพื่อเสริมสร้างทักษะ ความรู้ และความเข้าใจในเรื่องการป้องกันการใช้สารเสพติดและการดูแลสุขภาพจิต โดยผ่านการจัดเวิร์กช็อป การฝึกอบรม และการใช้สื่อการเรียนรู้ที่เหมาะสมกับความต้องการของกลุ่มเป้าหมาย
1.4 การจัดสัมมนาและเวิร์กช็อปในสถานศึกษา สถานประกอบการ และชุมชน เพื่อเพิ่มความตระหนักรู้และความเข้าใจในประเด็นสำคัญ โดยเน้นการเรียนรู้เชิงปฏิบัติและการมีส่วนร่วม พร้อมปรับเนื้อหาให้สอดคล้องกับบริบทของกลุ่มเป้าหมาย
1.5 การสร้างและสนับสนุนเครือข่ายการเรียนรู้ระหว่างชุมชน เพื่อส่งเสริมการแลกเปลี่ยนความรู้และประสบการณ์ในระดับชุมชน โดยการจัดตั้งกลุ่มเครือข่ายที่ประกอบด้วยผู้นำชุมชน เจ้าหน้าที่สาธารณสุข และตัวแทนจากโรงเรียนและสถานประกอบการ เพื่อสร้างเครือข่ายการสนับสนุนที่แข็งแกร่งและต่อเนื่อง
2. Gatekeepers หมายถึง บุคคลหรือกลุ่มบุคคลที่มีบทบาทสำคัญในการเชื่อมโยงและเผยแพร่ข้อมูลความรู้ไปยังกลุ่มเป้าหมาย โดยทำหน้าที่เป็นผู้นำหรือผู้ประสานงานในชุมชน โรงเรียน มหาวิทยาลัย สถานประกอบการ หรือหน่วยบริการจิตเวช เพื่อให้ประชาชนได้รับข้อมูลที่ถูกต้องและสามารถนำไปปฏิบัติได้จริงโดยบทบาทหลักของ Gatekeepers คือการส่งต่อความรู้ด้านการป้องกันการใช้สารเสพติดและปัญหาจิตเวชในรูปแบบที่เข้าใจง่ายและน่าเชื่อถือ พวกเขายังสนับสนุนและนำในการจัดกิจกรรมส่งเสริมความรอบรู้ เช่น การอบรม การรณรงค์ และการสร้างความตระหนักรู้ในกลุ่มเป้าหมาย นอกจากนี้ Gatekeepers อาจช่วยประสานงานระหว่างหน่วยงานและกลุ่มเป้าหมายในพื้นที่ เพื่อให้การดำเนินงานเป็นไปอย่างราบรื่นและมีประสิทธิภาพ พร้อมทั้งมีส่วนร่วมในการติดตามผลการดำเนินงานและให้ข้อเสนอแนะในการปรับปรุงตามความเหมาะสม"
อภิรักษ์ สุขหิรัญ